Avondbijeenkomst 10 januari 2011

Leden en genodigden zijn welkom op de bijeenkomst van maandag 10 januari 2011 om 20:00 uur stipt in de Trefpuntkerk, Louise de Colignystraat 20, 1814 JA te Alkmaar. Op deze avond zal spreken:

prof. dr. D.F. Swaab
over
"De evolutie van onze hersenen"

Wij worden gekenmerkt door een fantastisch brein van anderhalve kilogram, dat bestaat uit zo’n 100 miljard hersencellen, neuronen. Dat is 15 maal meer dan er mensen zijn op aarde. Iedere hersencel maakt contact met zo’n 10.000 andere hersencellen middels zeer gespecialiseerde contact plaatsen, de synapsen. Ons brein bevat ruim 100.000 kilometer bevezeling. De relatieve hersengrootte en onze intelligentie zijn in de loop van de evolutie toegenomen. De grootte van de hersenen ten opzichte van het lichaam heeft een duidelijke relatie met de kwaliteit van de hersenen als informatie verwerkende machine. De toename van onze hersengrootte tijdens de evolutie kwam door een toename van het aantal bouwstenen, de hersencellen (neuronen) en hun verbindingen. De beste maat voor intelligentie is dan ook het aantal neuronen in de hersenschors. Hierdoor ontstond tevens de noodzaak voor de hersenschors om zich te gaan plooien. Bij dit alles veranderde het bouwplan van de hersenen niet en het verschil tussen de hersenen van de mens en die van de andere primaten is er dus voornamelijk één van grootte. Tijdens de evolutionaire ontwikkeling van de mens is in de periode van “slechts” 3 miljoen jaar de schedelinhoud meer dan verdrievoudigd, en de levensduur verdubbeld. De sociale complexiteit, paarvorming en monogamie hebben geleid tot de ontwikkeling van de grote primaten hersenen. Maar de grootte van ons brein is een zeer belangrijke, maar zeker niet de enige factor die onze intelligentie bepaalt. Kleine moleculaire verschillen hebben ook grote gevolgen.

Dick Frans Swaab (17-12-1944) studeerde na zijn eindexamen aan het Amsterdams Lyceum medicijnen aan de Universiteit van Amsterdam, waar hij in 1968 het doctoraal examen behaalde. In 1970 promoveerde hij op „‟Factors influencing neurosecretory activity of the supraoptic and paraventricular nuclei in rat. A histochemical and cytochemical study‟‟. Hij was eerst waarnemend directeur en later directeur van het Nederlands Instituut voor Hersenonderzoek, een instituut van de Koninklijke Nederlandse Academie van Wetenschappen (1975-2005), oprichter en, tot 2005, directeur van de Nederlandse Hersen Bank, en hij is sedert 1978 de leider van het onderzoekteam Neuropsychiatric Disorders van het Netherlands Institute for Neuroscience.